“Orda bir köy var uzakta, O köy bizim köyümüzdür …” demiş Ahmet Kutsi Tecer, kim bilir belki de köyüne olan hasretini, özlemini dile getirmişti şair mısralarında, kim bilir nerede ve neresi için…
İlkokul yıllarında dilimize kolayca dolanıveren bir şarkıydı bu, melodisi hoş gelirdi kulağa, ne olduğunu, ne anlattığını bilmediğimiz alelade bir şarkıydı, mırıldanıyorduk devamlı… Şimdi ise daha bir anlamlı, daha bir iç parçalayıcı geliyor bize bu şarkı, daha bir hüzünlü, buruk.
Orda bir köy var uzakta … dedik, aslında çok uzakta olmayan, hemen yanı başımızda, ama uzakta tutmak zorunda kaldığımız köylerimiz!
Yörük-Türkmen geleneğinin yaşatıla geldiği, bozulmamış saklı kalmış yüzlerce cennetinden biridir o uzaktaki AVDAN!
Umutların devamlı yeşil olduğu, halkının hep umutlu olduğu köy Avdan Köyü… Köy şirin ilçemiz Keles’e bağlı, ilçenin harmancık sınırındaki son köyüdür. İlçe merkezine 20, il merkezine 80 kilometredir. Köyüne olan özlemini dile getirdiği bir şiirinde aradaki mesafenin uzak olmadığından bahsetmiş şair, “Arada dağlar olsa da, uzaklıklar uzak değil…” Ancak yaşam koşulları ve şartlar kilometrelerin önüne geçmiştir. Ve şartlar kilometrelerden daha uzun ve daha ağırdır.
Hak ettiği ilgiyi Tarih araştırmalarında da göremeyen Avdan’ın tarihsel geçmişi ile ilgili olarak da somut çok fazla bir bilgi ne yazık ki bulunmamaktadır. İlk olarak 1908 Salnamesindeki Mülki Taksimat ile, 1925 yılı Yunan Fecayii Köy listelerinde Adranos ilçesi, Harmancık bucağına kayıtlı bir köy olarak karşımıza çıkıyor Avdan, “Avadan” ismiyle. Öte yandan İçişleri Bakanlığı’nın 1933 yılında hazırladığı ve yayımladığı “Köylerimiz” adlı eserde Orhaneli’ne bağlı olduğu görülmektedir. Ancak 1953 yılında Keles’in ilçe olmasının ardından, Keles’e bağlanmıştır.
Herkes bilir, makus talihidir Dağ Yöresinin işsizlik… İşsizlik belası Avdan’ın da belini bükmüş ve nüfusu büyük bir ivmeyle düşüş göstermiş tarih boyunca.. 1908 yılı kayıtlarında 28 hane olan köy, 1990 yılı nüfus sayımı kayıtlarına göre 310 kişi olmuş. Tarımda teknolojinin bu tarihten sonra gelişim göstermesiyle birlikte, 300 civarında olan nüfus 2000 yılında 237 kişiye düşmüş ve sonraları köyde bulunan okulun faaliyetine son vermesi göçü daha da hızlandırmış.. Nüfus bugün 100 kişi civarına kadar düşmüş. Öğrenciler taşımalı sistem dahilinde ilçe merkezinde ve Kıranışıklar köyünde eğitim ve öğretimlerini sürdürmekteler. Ayrıca aktif nüfusun göçüyle birlikte köydeki tarım faaliyeti hatırı sayılır miktarda gerilemiş ve üretimi azaltmıştır.
Nüfusun azalması ile birlikte işlevini yitiren okul ve lojman binaları geçtiğimiz yıllarda yine köylünün imkanları ile onarılarak köy halkının işlevsel olarak kullanımına açılarak, bu binalarda düzenlenen kurslarla köy halkının çeşitli meslek dallarında gelişimine katkıda bulunuluyor.
Avdan köyünü diğer köylerden ayıran en belirgin özelliği, yöredeki en yüksek rakıma sahip köylerden biri olması. Köyün yüksek rakımı ve hakim bir tepenin üzerinde bulunmasından ötürü, GSM şirketleri baz istasyonlarını köye kurmuşlar. Arazisinin engebesiz ve çevre köylere nazaran tarıma daha elverişli olduğu görülüyor. Ancak tarımın baş şartı su faktörünün yok denecek kadar az olması, ürün çeşitliliğinin kısıtlı olmasına sebep oluyor. Dolayısıyla suya çok fazla ihtiyaç duyulmayan mahsüller tercih ediliyor.
Avdan köyünde bir başka göze çarpan unsur, köyün Samanlıkları. Sivil mimarlık örneği sayılabilecek samanlıklar, köyden ayrı bir yerde alanlar mevkiinde iskan edilmiş. Harmancık yolu samanlıkları köyden ayırıyor. Samanlıkların köy dışında olmasının sebebi, harman sezonunun olmazsa olmazı rüzgarı on iki ay boyunca alması ve köy içinde meydana gelebilecek olası bir yangın durumunda samanlıkların ve içinde depolanan mahsüllerin zarar görmesini ve yangının yayılmasını engellemesidir. Samanlıklarda ayrık nizam, örme taş ve ahşap yapı tekniği kullanılmış. Harman sezonu tüm köylü mahsülünü burada işleyerek depoluyor.
Köy meydanında bir kilise tabanının varlığından söz ediliyor. Tahribatı önlemek amacıyla üzeri taşlar ile örtülmüş. Ancak bu güne kadar herhangi bir arkeolojik araştırma ve çalışma yapılmamıştır.
Bu yıl, 16.’sı düzenlenen geleneksel “Köy Hayrı”nın, köye çok faydasının olduğu daha Avdan’a girişte belli oluyor. “Kendi yağında kavrulmak” deyimi, tam yerine oturuyor burada. Cefakar köylü ve göç etmek zorunda kalan kişiler imece usulü ile güzelleştirmiş, çehresini değiştirmişler Avdan’ın… Her yıl yaz aylarında yapılıyor Köy Hayrı. Tüm köylüleri ve Gurbet kuşlarını topluyor etrafına Avdan. Misafirlerini en iyi şekilde ağırlıyor. Yemekler yeniyor, mevlitler okunuyor. Köyün sıkıntılarını, sorunlarını tartışıyorlar, bazısına çözüm buluyorlar. Yardım toplanıyor Avdan için. Akmasa da damlıyor işte, ama yetiyor Avdan’a…
Yazıma başlarken de dedim ya, ilçe merkezine 20, il merkezine 80 km avdan. Çok uzak değil yani…
Olur ya birgün yolunuz düşer o taraflara, uğrayın Avdan’a… Uludağın hiç görmediğiniz eşsiz manzarası ile tanışın, alanlarda tertemiz havayı ciğerlerinize çekin, bozulmamış bir kültürü görün…
Tüm misafirperverliği ile sizi bağrına basmaya hazır Avdan…
Yorum Ekle
Yorumlar (0)
Sizlere daha iyi hizmet sunabilmek adına sitemizde çerez konumlandırmaktayız. Kişisel verileriniz, KVKK ve GDPR
kapsamında toplanıp işlenir. Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul etmiş olacaksınız.
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.
ORKUN ÇETİN
HADİ GEL KÖYÜMÜZE GERİ DÖNELİM!..
“Orda bir köy var uzakta, O köy bizim köyümüzdür …” demiş Ahmet Kutsi Tecer, kim bilir belki de köyüne olan hasretini, özlemini dile getirmişti şair mısralarında, kim bilir nerede ve neresi için…
İlkokul yıllarında dilimize kolayca dolanıveren bir şarkıydı bu, melodisi hoş gelirdi kulağa, ne olduğunu, ne anlattığını bilmediğimiz alelade bir şarkıydı, mırıldanıyorduk devamlı… Şimdi ise daha bir anlamlı, daha bir iç parçalayıcı geliyor bize bu şarkı, daha bir hüzünlü, buruk.
Orda bir köy var uzakta … dedik, aslında çok uzakta olmayan, hemen yanı başımızda, ama uzakta tutmak zorunda kaldığımız köylerimiz!
Yörük-Türkmen geleneğinin yaşatıla geldiği, bozulmamış saklı kalmış yüzlerce cennetinden biridir o uzaktaki AVDAN!
Umutların devamlı yeşil olduğu, halkının hep umutlu olduğu köy Avdan Köyü… Köy şirin ilçemiz Keles’e bağlı, ilçenin harmancık sınırındaki son köyüdür. İlçe merkezine 20, il merkezine 80 kilometredir. Köyüne olan özlemini dile getirdiği bir şiirinde aradaki mesafenin uzak olmadığından bahsetmiş şair, “Arada dağlar olsa da, uzaklıklar uzak değil…” Ancak yaşam koşulları ve şartlar kilometrelerin önüne geçmiştir. Ve şartlar kilometrelerden daha uzun ve daha ağırdır.
Hak ettiği ilgiyi Tarih araştırmalarında da göremeyen Avdan’ın tarihsel geçmişi ile ilgili olarak da somut çok fazla bir bilgi ne yazık ki bulunmamaktadır. İlk olarak 1908 Salnamesindeki Mülki Taksimat ile, 1925 yılı Yunan Fecayii Köy listelerinde Adranos ilçesi, Harmancık bucağına kayıtlı bir köy olarak karşımıza çıkıyor Avdan, “Avadan” ismiyle. Öte yandan İçişleri Bakanlığı’nın 1933 yılında hazırladığı ve yayımladığı “Köylerimiz” adlı eserde Orhaneli’ne bağlı olduğu görülmektedir. Ancak 1953 yılında Keles’in ilçe olmasının ardından, Keles’e bağlanmıştır.
Herkes bilir, makus talihidir Dağ Yöresinin işsizlik… İşsizlik belası Avdan’ın da belini bükmüş ve nüfusu büyük bir ivmeyle düşüş göstermiş tarih boyunca.. 1908 yılı kayıtlarında 28 hane olan köy, 1990 yılı nüfus sayımı kayıtlarına göre 310 kişi olmuş. Tarımda teknolojinin bu tarihten sonra gelişim göstermesiyle birlikte, 300 civarında olan nüfus 2000 yılında 237 kişiye düşmüş ve sonraları köyde bulunan okulun faaliyetine son vermesi göçü daha da hızlandırmış.. Nüfus bugün 100 kişi civarına kadar düşmüş. Öğrenciler taşımalı sistem dahilinde ilçe merkezinde ve Kıranışıklar köyünde eğitim ve öğretimlerini sürdürmekteler. Ayrıca aktif nüfusun göçüyle birlikte köydeki tarım faaliyeti hatırı sayılır miktarda gerilemiş ve üretimi azaltmıştır.
Nüfusun azalması ile birlikte işlevini yitiren okul ve lojman binaları geçtiğimiz yıllarda yine köylünün imkanları ile onarılarak köy halkının işlevsel olarak kullanımına açılarak, bu binalarda düzenlenen kurslarla köy halkının çeşitli meslek dallarında gelişimine katkıda bulunuluyor.
Avdan köyünü diğer köylerden ayıran en belirgin özelliği, yöredeki en yüksek rakıma sahip köylerden biri olması. Köyün yüksek rakımı ve hakim bir tepenin üzerinde bulunmasından ötürü, GSM şirketleri baz istasyonlarını köye kurmuşlar. Arazisinin engebesiz ve çevre köylere nazaran tarıma daha elverişli olduğu görülüyor. Ancak tarımın baş şartı su faktörünün yok denecek kadar az olması, ürün çeşitliliğinin kısıtlı olmasına sebep oluyor. Dolayısıyla suya çok fazla ihtiyaç duyulmayan mahsüller tercih ediliyor.
Avdan köyünde bir başka göze çarpan unsur, köyün Samanlıkları. Sivil mimarlık örneği sayılabilecek samanlıklar, köyden ayrı bir yerde alanlar mevkiinde iskan edilmiş. Harmancık yolu samanlıkları köyden ayırıyor. Samanlıkların köy dışında olmasının sebebi, harman sezonunun olmazsa olmazı rüzgarı on iki ay boyunca alması ve köy içinde meydana gelebilecek olası bir yangın durumunda samanlıkların ve içinde depolanan mahsüllerin zarar görmesini ve yangının yayılmasını engellemesidir. Samanlıklarda ayrık nizam, örme taş ve ahşap yapı tekniği kullanılmış. Harman sezonu tüm köylü mahsülünü burada işleyerek depoluyor.
Köy meydanında bir kilise tabanının varlığından söz ediliyor. Tahribatı önlemek amacıyla üzeri taşlar ile örtülmüş. Ancak bu güne kadar herhangi bir arkeolojik araştırma ve çalışma yapılmamıştır.
Bu yıl, 16.’sı düzenlenen geleneksel “Köy Hayrı”nın, köye çok faydasının olduğu daha Avdan’a girişte belli oluyor. “Kendi yağında kavrulmak” deyimi, tam yerine oturuyor burada. Cefakar köylü ve göç etmek zorunda kalan kişiler imece usulü ile güzelleştirmiş, çehresini değiştirmişler Avdan’ın… Her yıl yaz aylarında yapılıyor Köy Hayrı. Tüm köylüleri ve Gurbet kuşlarını topluyor etrafına Avdan. Misafirlerini en iyi şekilde ağırlıyor. Yemekler yeniyor, mevlitler okunuyor. Köyün sıkıntılarını, sorunlarını tartışıyorlar, bazısına çözüm buluyorlar. Yardım toplanıyor Avdan için. Akmasa da damlıyor işte, ama yetiyor Avdan’a…
Yazıma başlarken de dedim ya, ilçe merkezine 20, il merkezine 80 km avdan. Çok uzak değil yani…
Olur ya birgün yolunuz düşer o taraflara, uğrayın Avdan’a… Uludağın hiç görmediğiniz eşsiz manzarası ile tanışın, alanlarda tertemiz havayı ciğerlerinize çekin, bozulmamış bir kültürü görün…
Tüm misafirperverliği ile sizi bağrına basmaya hazır Avdan…